European Rover Challenge (ERC) 2024 na AGH – stoisko z Kosmiczną Akademią i nocny Festiwal Meteor

European Rover Challenge (ERC) 2024 at AGH – Kosmiczna Akademia Booth & Nighttime Festiwal Meteor

Mobilne stanowisko odbioru satelitarnego na ERC 2024
Mobilna stacja odbioru satelitarnego pasma L (1.7 GHz) – przygotowanie czaszy offsetowej z feedem helikalnym na statywie przed namiotami stoisk w miasteczku AGH w Krakowie.

W dniach 6–8 września 2024 r. na terenie Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie odbyła się jubileuszowa, 10. edycja European Rover Challenge (ERC 2024) – największego w Europie wydarzenia kosmiczno-robotycznego. W ramach Otwartej Strefy Naukowej i Wystawców STEM poprowadziliśmy stoisko popularyzujące radioastronomię amatorską oraz bezpośredni nasłuch satelitów meteorologicznych. Głównym organizatorem naszego stoiska była Kosmiczna Akademia, a prezentacje prowadziliśmy wspólnie z Polskim Towarzystwem Rakietowym (PTR) oraz warszawskim klubem łączności SP5KAB. Tego samego dnia wieczorem przenieśliśmy sprzęt prosto na piaski Pustyni Błędowskiej, by podczas Festiwalu Meteor 2024 zaprezentować nocny odbiór satelitarny lekką anteną Helicone 1700 MHz.

Jubileuszowa 10. edycja European Rover Challenge na krakowskim AGH

European Rover Challenge to jedne z najbardziej rozpoznawalnych na świecie zawodów robotyczno-kosmicznych, gromadzące zespoły studenckie i konstruktorów z prestiżowych uczelni całego globu. Uczestnicy mierzą się na specjalnie usypanym torze marsjańskim (Marsyard), odwzorowującym trudne, wulkaniczne ukształtowanie Czerwonej Planety. Obok rywalizacji łazików funkcjonuje tętniąca życiem otwarta strefa wystawców STEM, gdzie popularyzowane są technologie kosmiczne, radioamatorskie i rakietowe.

Nasza obecność na ERC 2024 zorganizowana została we współpracy z Kosmiczną Akademią jako głównym organizatorem stoiska, a także z Polskim Towarzystwem Rakietowym (PTR) i klubem SP5KAB. Wspólnie stworzyliśmy punkt pokazowy, który łączył amatorskie rakiety dużej mocy z telemetrią radiową, radioliniami mikrofalowymi oraz bezpośrednim odbiorem obrazów z satelitów środowiskowych.

Aparatura odbiorcza i demonstracje radiowe w praktyce

Na stoisku w miasteczku AGH zaprezentowano pełny przekrój przenośnych stacji odbioru satelitarnego pasma L oraz VHF. Do kluczowych elementów konfiguracji demonstracyjnej należały:

  • Czasza paraboliczna offsetowa pasma L (1.7 GHz): Konstrukcja LTC Digital zamontowana na ciężkim statywie geodezyjnym, wyposażona w promiennik helikalny o polaryzacji kołowej prawej (RHCP), zoptymalizowana do cyfrowych transmisji HRPT (satelity Meteor-M, NOAA, MetOp).
  • Antena QFH (Quadrifilar Helix): Czteroramienna antena helikalna na pasmo VHF 137 MHz, dedykowana do dookólnego odbioru sygnałów NOAA APT oraz Meteor LRPT bez konieczności ciągłego śledzenia pozycji satelity.
  • Antena siatkowa Helicone 1700 MHz: Składana, ultralekka antena paraboliczna z siatki o konstrukcji drukowanej 3D, prezentowana jako w pełni mobilna alternatywa dla klasycznych blaszanych czasz satelitarnych.
  • Tor radiowy i oprogramowanie SDR: Zestaw filtrów pasmowo-przepustowych SAW, niskoszumowe przedwzmacniacze LNA (Nooelec Sawbird+), odbiorniki SDR oraz stacja robocza z oprogramowaniem SatDump i SDR++, na której goście mogli na bieżąco obserwować wodospad częstotliwości i proces rekonstrukcji zdjęć.

Krótka relacja wideo (Reel) ze stoiska na AGH oraz pracy sprzętu odbiorczego dostępna jest na profilu Facebook.

Z Krakowa na Pustynię Błędowską: Nocny pokaz na Festiwalu Meteor 2024

Tego samego dnia, bezpośrednio po zakończeniu dziennej części prezentacji na krakowskim AGH, wyruszyliśmy w podróż na Pustynię Błędowską, gdzie równolegle odbywał się Festiwal Meteor 2024 – coroczne święto konstruktorów rakiet amatorskich i pasjonatów astronautyki. Jeszcze ze smyczą akredytacyjną wystawcy ERC na szyi, po zmroku rozstawiliśmy mobilny sprzęt nasłuchowy pośród piasków pustyni.

W surowych warunkach pustynnych kluczową rolę odegrała lekka, siatkowa antena Helicone 1700 MHz. Zamiast ciężkiego komputera czy zasilacza sieciowego, tor odbiorczy opierał się na smartfonie z systemem Android zamontowanym bezpośrednio na rękojeści anteny. Działająca na telefonie aplikacja SatDump demodulowała w czasie rzeczywistym sygnały polarnego satelity meteorologicznego (m.in. MetOp AHRPT na częstotliwości 1701.3 MHz). Uczestnicy festiwalu w oficjalnych koszulkach 10. edycji Festiwalu Meteor mogli na żywo obserwować zablokowaną konstelację QPSK oraz spływające linie danych telemetrycznych na rozświetlonym w ciemności ekranie telefonu.

Galeria fotografii – ERC 2024 i Festiwal Meteor